
Hügelkultur
Verhoogde heuvel op begraven stammen en takken, die jarenlang water vasthouden en schimmels voeden.
Dit heb je nodig
- Stammen en takken: een mengsel van dikke stammen en dunnere takken, geen ceder, walnoot of vers dennenhout
- Graszoden of plaggen, van de plek zelf gestoken, om ondersteboven over het hout te leggen
- Compost: genoeg voor een laag over de graszoden
- Tuingrond of bovengrond om te bedekken
- Mulch: stro, bladeren of houtsnippers
- Spade, vork en kruiwagen
- Water
Zo maak je het
- Kies een zonnige, vlakke of licht hellende plek en markeer de omtrek van de heuvel. Steek de graszoden van het gebied af en leg ze opzij voor later.
- Graaf op zandgrond een ondiepe geul en leg de stammen en takken erin. Leg op kleigrond het hout op het oppervlak, niet in de geul.
- Leg eerst de grootste stammen en vul dan de gaten met takken en kleiner hout, dicht op elkaar gepakt zodat de heuvel later niet inzakt.
- Zet het hout op een helling vast met palen of grote stammen zodat het niet kan rollen.
- Maak het hout grondig nat met een slang. Het neemt veel water op.
- Bedek het hout met de graszoden die je hebt gestoken, ondersteboven gelegd zodat het gras naar het hout wijst.
- Voeg een laag compost over de graszoden toe. Geef water.
- Bedek met grond tot de vorm van de heuvel en druk het zachtjes aan.
- Maak af met een laag mulch van stro, bladeren of houtsnippers om het vocht vast te houden.
- Plant zaailingen of zaden meteen op de heuvel.
- Geef de heuvel het eerste seizoen ruim water, want het hout heeft tijd nodig om zich met vocht te vullen.
Hoeveel het oplevert
Het recept geeft geen hoeveelheden; de grootte van de heuvel hangt af van hoeveel hout en grond je hebt. De vuistregel is om eerst grote stammen te leggen, gaten te vullen met takken en af te dekken met graszoden, compost, grond en mulch.
Zo gebruik je het
- Plant groenten, kruiden of fruitgewassen direct op de heuvel.
- Geef het eerste seizoen regelmatig water, daarna minder naarmate het hout water vasthoudt.
- Vul elk jaar de mulch aan.
- Verwacht dat de heuvel in de loop van enkele jaren zakt en krimpt; voeg compost en grond toe om hem weer op te bouwen.
Tekenen dat het werkt
Een goede heuvel houdt vocht vast, laat gezonde planten groeien en toont witte schimmeldraden in de grond. Een mislukte heuvel zakt in door gaten, blijft droog of heeft vers hout dat uitloopt.
Bewaren
Dit is een bed, geen opgeslagen input, dus er wordt niets bewaard. Houd het gemulcht en vul aan naarmate het zakt.
Als er iets misgaat
- Heuvel zakt snel in: hout was niet strak gepakt. Voeg compost en grond toe om de gaten te vullen.
- Planten verwelken het eerste seizoen: het hout is nog droog. Geef diep water en voeg meer mulch toe.
- Planten zijn geel: vers hout onttrekt stikstof aan de grond. Voeg compost of mest toe.
- Hout loopt uit: er zijn levende takken gebruikt. Verwijder de scheuten of gebruik dood hout.
- Heuvel erodeert op een helling: hout was niet vastgezet. Zet het hout vast met palen en voeg mulch toe.
Let op
Vermijd ceder, walnoot en vers dennenhout in grote hoeveelheden. Zet het hout op hellingen vast. Ga niet op een hoge heuvel staan, want stammen kunnen verschuiven, en draag handschoenen bij het verplaatsen van hout.
Helpt tegen
Achtergrondbronnen: Korean Natural Farming and JADAM practice, and European Union organic farming rules. Zie Bronnen en referenties.