
Westerse levensboom
Langzaam tot matig groeiende, smalle groenblijvende conifeer van 10-20 m hoog, met een kegelvormige tot zuilvormige kroon, platte waaiers van schubvormige, aromatische blaadjes en vezelige, afschilferende roodgrijze schors. Komt van nature voor in het oosten van Canada en het noordoosten van de Verenigde Staten, waar ze in koude moerassen en op kalkrotsen groeit; ondanks de Engelse naam komt ze niet uit het westen. Wordt veel aangeplant als haag, scherm en windscherm in koude streken. Het lichte, duurzame hout wordt gebruikt voor palen, hekken en dakspanen. Giftig als ze wordt gegeten: de bladeren en de olie bevatten thujon, dus vee mag er niet vrij van eten. Verwar haar niet met Thuja plicata (reuzenlevensboom).
Planten
Plant 0,6-1 m uit elkaar voor een haag, 2-3 m voor een windscherm en 4 m of meer voor solitaire bomen. Plant op dezelfde diepte als in de pot, druk de grond aan, geef goed water en mulch met bladeren of schors. Bescherm jonge planten tegen herten en konijnen, die ze flink afvreten.
Standplaats en bodem
Vochtige, vruchtbare, goed doorlatende grond, licht zuur tot kalkrijk; ze doet het goed op kalk en verdraagt natte grond en seizoensoverstroming beter dan de meeste coniferen. Volle zon tot lichte schaduw. Vermijd droge, ondiepe, zandige of verdichte grond.
Water geven
Geef jonge planten de eerste twee of drie zomers regelmatig water en laat de wortelzone nooit uitdrogen. Gevestigde bomen in een koel, vochtig klimaat hebben weinig nodig; geef in drogere streken bij droog weer om de twee weken een diepe gietbeurt.
Bestuiving en voortplanting
Eenhuizig: minuscule mannelijke en vrouwelijke kegels zitten op dezelfde boom en de wind voert het stuifmeel in het voorjaar aan. Kleine, rechtopstaande kegels rijpen in de herfst van hetzelfde jaar en laten minuscule gevleugelde zaden los. In haar natuurlijke verspreidingsgebied groeien zaailingen vaak op kale kalkrots en natte grond. In Europa wordt ze niet als invasief beschouwd, al kan ze zich in de buurt zelf uitzaaien.
Natuurlijk bemestingsplan
- Meestal niet nodig.
- Mulch elk jaar met compost, bladafval of houtsnippers en laat gevallen naalden liggen.
- Microbenrijk bodemmengsel (IMO-4) bij het planten ondersteunt de bodemschimmels waarvan coniferen afhankelijk zijn.
- Geen kunstmest.
Verzorging door het seizoen
Knip een haag in het begin van de zomer licht en snijd alleen in het groene hout, omdat ze niet uitloopt uit oud hout. Schud zware sneeuw van de takken om splijten te voorkomen. Houd vee en huisdieren weg van het loof, want in grote hoeveelheden is het giftig. Draag handschoenen bij het snoeien, want de olie kan de huid irriteren.
Oogst
Timmerhout wordt gekapt vanaf ongeveer 60-100 jaar, in de winter; het kernhout is rotbestendig en wordt onbehandeld gebruikt voor palen, hekken, liggers en dakspanen. Knipsels worden gebruikt als mulch en aanmaakhout. De kegels rijpen in de herfst van het eerste jaar; verzamel ze als ze bruin zijn om het minuscule gevleugelde zaad te krijgen. Gebruik het loof niet als thee of geneesmiddel vanwege het thujongehalte.
Meer teelttips
- Tijd tot volwassenheid: een haag bereikt na 8-12 jaar zijn volle hoogte; eerste kegels na 10-15 jaar; timmerhout na 60-100 jaar.
- Groeisnelheid en grootte: langzaam tot matig, 15-30 cm per jaar, tot 10-20 m hoog en 3-5 m breed in tuinen.
- Levensduur: 200-400 jaar; bomen op kliffen kunnen meer dan 1000 jaar oud worden.
- Vermeerdering: zaad (1-2 maanden koude stratificatie, gezaaid in het voorjaar) of halfverhoute stekken aan het eind van de zomer, zo worden tuinvormen gemaakt.
- Wilde dieren en ander gebruik: dichte winterdekking voor herten en vogels; zaden gegeten door kleine vogels en zoogdieren; het hout wordt gebruikt voor hekpalen, kano’s en dakspanen. Giftig voor mens en vee als het wordt gegeten.